به انگيزه حضور شمس لنگرودي در تلويزيون؛
اين حضور و دعوت را به فال نيك بگيريم
رضا آشفته
حضور شمس لنگرودي شاعر و پژوهشگر ادبي در برنامه تلويزيوني دو قدم مانده به صبح از شبكه 4 يك نقطه عطف براي ارتباط بين تلويزيون و روشنفكران كشورمان به شمار ميآيد. اين حضور و دعوت را بايد به فال نيك گرفت، ولي كاش زودتر از اينها اين اتفاق به وقوع ميپيوست.
با حذف روشنفكران از رسانه ملي از حضور فرهيختگان رسما براي رشد فرهنگي جلوگيري ميشود و اين قشر جزئي از بهترين و تاثيرگذارترين اقشار اجتماعي ما هستند كه در اين سالها با آنكه سعي شده در حاشيه باشند، اما بنا بر تلاش فردي خود هنوز هم حضور و تاثير خود را بر ادبيات و فرهنگ ايراني اعلام كردهاند. برنامه دو قدم مانده به صبح كه با اجراي محمد صالحعلاء در اين ماهها بسياري از مسائل فرهنگي ما را مدنظر قرار داده، در يك حركت شايسته باني يك اتفاق بزرگ شده كه در صورت تداوم ميتوان به آينده خوشبين بود. شمس لنگرودي سالها است كه در زمينه سرودن و پژوهش درباره شعر فعاليت ميكند و كتابهاي موفقي هم منتشر كرده است. او هم با پاسخ دادن به اين دعوت، براي مطرح شدن مسائل خاص فضاي شعر و فرهنگ، باني يك حركت ماندگار شده است. به هر تقدير رسانه ملي ميتواند از اين طريق هويت تازهاي در فرهنگ والا و ماندگار ايجاد كند. شمس لنگرودي در اين برنامه به بررسي فردیت در شعر امروز براي نزديك شدن به عامه مردم و با استفاده از جملات و كلمات زبان مردم كوچه و بازار پرداخته است. مردم ما، بنا بر نظر اين شاعر با آنكه در ظاهر دم از مدرن بودن زدهاند، خود به نوعي همچنان تابع سنتها هستند و براي گريز از اين مرحله شاعران فردیت را يك راه مناسب دانستهاند. اينكه در رسانه ملي از يكي از پژوهشگران بنام و فرهيخته فرهنگ و شعر فارسي دعوت ميشود تا درباره اتفاقات امروز تحليل و نظر كارشناسانه خود را ارائه كند، فتح بابي است براي حضور ديگر فرهيختگان به حاشيه رانده شده تا اينگونه بتوان باعث مطرح شدن فرهنگ و هنر و ادبيات اساسي و جدي در بين عامه مردم شد. نكته در اينجا است كه در اين سالها طنزهاي مبتذل به طرز فراگيري باعث و باني ابتذال فرهنگي در سطوح مختلف جامعه شده كه اين حركت در درازمدت براي تمام جامعه خطرآفرين خواهد بود. نقطه مقابل اين است كه با مطرح شدن ابزار و ادوات اصلي فرهنگ راستيني كه در دل داستانها، رمانها، شعرها و نمايشنامههاي جدي توسط فرهيختگان شكل ميگيرد، ميتوان باني آشنايي عموم مردم با اين مقولات شد. تلويزيون به دليل گستردگي مخاطب بهترين تاثير را در اين زمينه ميتواند بگذارد و زمينه رشد فرهنگي را بيشتر از گذشته فراهم سازد.